Van 3 tot en met 6 juni klonk er veel Nederlands in Bratislava. Aan de Comenius-universiteit kwamen neerlandici uit heel Centraal- en Oost-Europa samen voor de zestiende editie van het Regionaal Colloquium van Comenius, de vereniging voor neerlandistiek in Centraal-Europa. IVN was erbij.
Door onze communicatiemedewerker Marian van der Pluijm
Samenwerking tussen landen en generaties
De regio Centraal- en Oost-Europa is één van de meest actieve regio’s ter wereld op het gebied van de neerlandistiek, dankzij maar liefst 13 vakgroepen die relatief dichtbij elkaar liggen en veel samenwerken. De gedeelde passie en sterke onderlinge verbondenheid was tijdens het congres overal voelbaar. Na een inspirerende keynote in de ene zaal en een levendige workshop in de andere, zetten de gesprekken zich voort op het felroze tapijt van de lunchzaal, in de wandelgangen en later tot diep in de nacht in de stad. Meer dan 130 neerlandici uit maar liefst achttien landen wisselden vier dagen lang met elkaar van gedachten.
Ook de Internationale Vereniging voor Neerlandistiek (IVN) was goed vertegenwoordigd. Bestuursleden Robert de Louw (tevens bestuurslid van Comenius), Ton van Kalmthout, Sara Van Meerbergen, Orsolya Réthelyi, en voorzitter Christine Sas namen deel aan het programma.
Ook directeur Anne Sluijs was aanwezig. Wat haar opviel en trots maakte, was de intensieve samenwerking tussen neerlandici in deze regio. De meeste promovendi waren bijvoorbeeld aan meerdere universiteiten verbonden, taaldocenten hadden zich georganiseerd om ervaringen uit te wisselen en studenten uit verschillende landen hadden samen een Nederlandstalig toneelstuk gemaakt.
Het nut van de neerlandistiek
Als directeur van de IVN is ze er gewend aan geraakt dat mensen vanuit de hele wereld bezig zijn met het Nederlands, maar toch wil ze benadrukken dat het eigenlijk iets heel bijzonders is. Op een bijeenkomst als deze wordt de omvang daarvan echt zichtbaar. “Het nut van de neerlandistiek wordt constant bevraagd”, zegt ze, „omdat er een kloof bestaat tussen wat wij, neerlandici, doen en wat veel mensen denken dat we doen. De kennis over hoe vandaag een academische opleiding Nederlands eruitziet en met welke vraagstukken we ons bezighouden is bij het algemeen publiek beperkt. Die kloof moeten we overbruggen.”
Het nut van de neerlandistiek wordt constant bevraagd, omdat er een kloof bestaat tussen wat wij, neerlandici, doen en wat veel mensen denken dat we doen.
Het colloquium van Comenius was er een uitstekend voorbeeld van hoe neerlandistiek een vakgebied is dat midden in de wereld staat. De deelnemers spraken over allerlei zaken, zoals nationalisme, integratie en censuur maar ook over sociale media, AI of seksueel misbruik. Weer anderen lieten hun publiek meeleven met Indonesische feministen, met Roemeense arbeiders bij Shell of met Joodse vluchtelingen op Curaçao. Ze zien het Nederlands niet alleen als een taal die binnen de grenzen van Nederland en Vlaanderen wordt gesproken. Ze zien het als een wereldtaal en bekijken de cultuur en geschiedenis door de ogen van mensen uit de hele wereld.
De organisatie
De organisatie van het colloquium lag in handen van de vakgroep neerlandistiek van de Comenius-universiteit in Bratislava, onder leiding van vakgroepshoofd Marketa Štefková en Benjamin Bossaert. Zij hadden gekozen voor het thema ‘Terug vooruit’ dat zowel naar de voortdurende wisselwerking tussen verleden en toekomst binnen de neerlandistiek verwees als naar twee jubilea: het dertigjarig bestaan van het samenwerkingsverband Comenius en het dertigjarig bestaan van de hoofdvakopleiding neerlandistiek in Bratislava.
De organisatoren van het colloquium konden rekenen op de steun van verschillende partners. Zo werd dit colloquium mede mogelijk gemaakt door de Taalunie, de Ambassade van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden in Slowakije, de Algemene Afvaardiging van Vlaanderen in Slovakije, de Orde van den Prince en Comenius.
Meer informatie over andere initiatieven uit deze regio? Kijk op de website van samenwerkingsverband Comenius.